Je werkt onder deadline en moet lange bronnen snel doorgronden zonder feiten te verdraaien. Op deze pagina staan alle taken waar AI je als journalist bij helpt, met per taak een stappenplan en een prompt op maat — plus de privacyregels die voor jouw werk gelden.
Je werkt onder deadline en moet lange bronnen snel doorgronden zonder feiten te verdraaien. AI helpt een journalist vooral bij schrijf-, lees- en organiseerwerk rond artikelen, interviewvragen, samenvattingen van rapporten: e-mails schrijven, lange teksten samenvatten, notuleren en actielijsten maken, veelgestelde vragen beantwoorden. Werk met placeholders; bronbescherming: geen namen van bronnen in een tool.
Voor een journalist is AI vooral een leeshulp, geen schrijver. Een rapport van tweehonderd pagina's, een jaarverslag of een stapel raadsstukken is met een model snel te doorzoeken op de plekken die ertoe doen: waar staan de cijfers, welke passages spreken elkaar tegen, wat staat er in de voetnoten. Dat scheelt uren onder deadline.
Daarna begint het echte werk, en dat blijft bij jou: elk citaat en elk getal terugzoeken in de bron, want een model verzint zonder blikken of blozen een paginanummer of een naam. Interviewvragen voorbereiden gaat ook goed, net als het herschrijven van een lange tekst naar een kop en intro voor het web. Zet nooit namen van bronnen, ruwe interviewtranscripten met herkenbare personen of embargomateriaal in een publieke tool; bronbescherming begint bij wat je uploadt.
Je bent researcher op een redactie. Lees het onderstaande rapport en geef: (1) de vijf bevindingen met de grootste nieuwswaarde, elk met paginanummer en letterlijk citaat, (2) passages die elkaar tegenspreken, (3) cijfers waarvan de bron in het rapport ontbreekt. Verzin niets; staat iets er niet, zeg dat dan. Rapport: [tekst]Ik interview [functie, bv. de directeur van een woningcorporatie] over [onderwerp]. Maak op basis van onderstaande achtergrondinformatie tien vragen, van open naar scherp, met per vraag de reden waarom die ertoe doet. Vermijd vragen die met ja of nee te beantwoorden zijn. Achtergrond: [tekst]Documenten die je als journalist veel maakt: artikelen, interviewvragen, samenvattingen van rapporten. Per taak vind je een stappenplan, een kant-en-klare prompt en de valkuilen.
Privacy: werk zonder namen. Bij het werk van een journalist geldt: bronbescherming: geen namen van bronnen in een tool. Een naam vervangen door [naam] of cliënt A maakt een tekst niet automatisch anoniem. Ook de combinatie van gebeurtenissen, functies, datums en andere kenmerken kan iemand herkenbaar maken. Gebruik fictieve voorbeelden als je de herleidbaarheid niet kunt uitsluiten. Een zakelijk abonnement, training uitzetten of een verwerkersovereenkomst is op zichzelf geen toestemming om persoonsgegevens te delen. Laat je organisatie vooraf doel, grondslag, noodzakelijkheid, beveiliging en eventuele extra regels voor gevoelige gegevens beoordelen. Lees ook AI, AVG en privacy.
Bronnen: EDPB: anonimiseren en pseudonimiseren en AP: verantwoord gebruik van generatieve AI.
Alle beroepen.
De basis in een uur.
Wat mag wel en niet.